บทความ 0 items in cart
ประปาและระบบน้ำ

ลูกลอยสแตนเลส 304 ใช้ในฟาร์มและอุตสาหกรรมครัวเรือน เลือกขนาดและติดตั้งยังไง

ลูกลอยสแตนเลส 304 ใช้ในฟาร์มและอุตสาหกรรมครัวเรือน เลือกขนาดและติดตั้งยังไง
สรุปสั้น (TL;DR): ลูกลอยสแตนเลส 304 เหมาะกับรางน้ำสัตว์ ถังพักน้ำโรงเรือน ถังเกษตร และถังน้ำสะอาดในงานผลิตขนาดเล็ก เพราะทนแดดและไม่เป็นสนิมง่าย ให้เลือกขนาดจากท่อเข้าและพื้นที่ขยับของก้าน และถ้าใช้กับปั๊มต้องมีระบบตัดปั๊มเมื่อวาล์วปิด

ถังน้ำล้นตอนกลางคืน รางน้ำสัตว์แห้งโดยไม่มีใครเห็น หรือต้องคอยเปิดปิดก๊อกเติมถังล้างวัตถุดิบทั้งวัน ปัญหาเหล่านี้แก้ได้ด้วยลูกลอยตัวเดียว แต่งานฟาร์มและงานผลิตในครัวเรือนใช้หนักกว่าถังน้ำในบ้าน ลูกลอยจึงเจอแดด น้ำบาดาล ตะกอน และการกระแทกมากกว่าปกติ บทความนี้สรุปว่าลูกลอยสแตนเลสเหมาะกับจุดไหน เลือกขนาดยังไง และต้องระวังอะไรตอนต่อกับปั๊ม

ลูกลอยสแตนเลสทำงานยังไง

ภาพตัดขวางถังน้ำแสดงลูกลอยสแตนเลสตอนน้ำลดวาล์วเปิด และตอนน้ำถึงระดับวาล์วปิด
เมื่อน้ำลด ลูกบอลตกและวาล์วเปิด เมื่อน้ำถึงระดับ ลูกบอลลอยขึ้นแล้วก้านงัดวาล์วให้ปิด

ลูกบอลลอยอยู่บนผิวน้ำและต่อกับวาล์วด้วยก้าน เมื่อน้ำสูงขึ้น ลูกบอลลอยขึ้นแล้วก้านจะงัดให้วาล์วปิด เมื่อน้ำถูกใช้จนระดับลด ลูกบอลตกลงและวาล์วเปิดให้น้ำเข้าอีกครั้ง ทั้งหมดเป็นกลไกล้วน ๆ ไม่ใช้ไฟฟ้า จึงเหมาะกับโรงเรือนหรือจุดที่เดินสายไฟลำบาก

ลูกลอยของร้านเป็นแบบวาล์วตรง น้ำไหลเข้าแนวเดียวกับเกลียว ตัววาล์ว ก้าน และลูกบอลเป็นสแตนเลส 304 ทั้งชุด ส่วนไส้ในวาล์วเป็นซิลิโคนแข็ง

ทำไมงานฟาร์มและงานผลิตถึงนิยมสแตนเลส

จุดที่ลูกลอยราคาถูกมักพังก่อนคือ ลูกบอลพลาสติกกรอบแตกเมื่อเจอแดด ก้านเหล็กเป็นสนิมจนขาด และเกลียวทองเหลืองกร่อนเมื่อเจอน้ำที่เป็นกรดอ่อน เมื่อลูกลอยเสียในจุดที่ไม่มีคนเฝ้า ผลคือน้ำล้นทิ้งหรือสัตว์ขาดน้ำ ซึ่งเสียหายกว่าราคาลูกลอยมาก

สภาพงาน ลูกลอยสแตนเลส 304 สิ่งที่ยังต้องระวัง
ถังกลางแจ้ง โดนแดดฝน เหมาะ ลูกบอลไม่กรอบเหมือนพลาสติก เช็กจุดยึดและเกลียวตามรอบ
น้ำบาดาล น้ำมีตะกอน ตัวลูกลอยไม่เป็นสนิมง่าย ตะกอนยังทำให้วาล์วปิดไม่สนิทได้
รางน้ำสัตว์ ทนการกระแทกดีกว่าลูกพลาสติก ควรมีที่ครอบกันสัตว์งัดก้าน
น้ำเค็ม น้ำเกลือเข้มข้น ไม่ควรเลือกโดยไม่ตรวจก่อน คลอไรด์ทำให้ 304 เกิดสนิมเป็นจุดได้

เรื่องสนิมของสแตนเลสอ่านเพิ่มได้ที่ สแตนเลสเป็นสนิมได้ไหม และ สแตนเลส 304 กับ 316 ต่างกันยังไง

ใช้ตรงไหนในฟาร์ม

  • รางน้ำวัว แพะ และสัตว์ใหญ่ สัตว์กินน้ำจนระดับลดเมื่อไร วาล์วเปิดเติมเอง ไม่ต้องคอยเปิดก๊อก
  • ถังพักน้ำของโรงเรือนหมูและไก่ ใช้คุมระดับถังที่จ่ายน้ำให้ระบบนิปเปิ้ล เมื่อต่อท่อจ่ายจากถัง แรงดันที่จุดกินน้ำจะขึ้นกับระดับน้ำในถัง ไม่ใช่แรงดันจากปั๊มโดยตรง
  • บ่อปลา บ่อกุ้ง และบ่อพัก ใช้เติมน้ำจืดให้บ่อหรือถังพัก ถ้าเป็นน้ำกร่อยหรือน้ำเค็มต้องตรวจเรื่องเกรดสแตนเลสก่อน
  • ถังน้ำเกษตรสำหรับน้ำหยดและสปริงเกอร์ ใช้เติมน้ำจืดเข้าถัง ถ้าถังนั้นผสมปุ๋ยด้วย ควรให้ปากวาล์วอยู่เหนือระดับน้ำผสม เพื่อลดโอกาสที่น้ำปุ๋ยจะย้อนเข้าท่อน้ำสะอาด

ใช้ตรงไหนในอุตสาหกรรมครัวเรือน

งานผลิตขนาดเล็กมักเติมน้ำเข้าถังซ้ำทั้งวัน ลูกลอยช่วยให้คนไม่ต้องเฝ้าถังและลดน้ำล้นทิ้ง ตัวอย่างงานที่เข้าข่าย:

  • ถังล้างผัก ล้างวัตถุดิบ และล้างภาชนะ เติมน้ำให้อยู่ระดับเดิมระหว่างการผลิต
  • ถังพักน้ำก่อนเข้าชุดกรอง เช่น งานน้ำดื่มชุมชนหรือเครื่องกรองในโรงผลิตขนาดเล็ก
  • ถังน้ำสำหรับผสมสินค้า เช่น สบู่เหลวหรือน้ำยาล้างจาน โดยใช้เติมน้ำเข้าถังพัก ไม่ควรจุ่มลูกลอยในน้ำยาเข้มข้นที่ยังไม่รู้ว่าสแตนเลส 304 ทนได้ไหม
  • งานซัก ย้อม และล้างบรรจุภัณฑ์ ใช้กับถังน้ำสะอาดที่จ่ายเข้ากระบวนการ

งานที่ต้องตรวจก่อนใช้: น้ำเกลือ น้ำดองเปรี้ยวจัด สารเคมีเข้มข้น และน้ำร้อนจัด หน้าสินค้าระบุว่าทนร้อนและทนกรดอ่อน แต่ไม่ได้ระบุอุณหภูมิหรือความเข้มข้นสูงสุด ถ้าสถานที่ผลิตต้องมีเอกสารวัสดุสัมผัสอาหาร ให้ขอเอกสารก่อนสั่งซื้อ

เลือกขนาดลูกลอยให้ตรงงาน

เปรียบเทียบลูกลอยสแตนเลส 1/2 และ 3/4 นิ้ว ลูกบอล 10 ซม. ก้าน 20 ซม. กับรุ่น 1 นิ้ว ลูกบอล 13 ซม. ก้าน 25 ซม.
รุ่น 1 นิ้วมีลูกบอลและก้านใหญ่กว่า จึงต้องใช้พื้นที่ขยับในถังมากกว่า

ลูกลอยไม่ได้ต่างกันแค่เกลียว รุ่น 1 นิ้วมีลูกบอลและก้านใหญ่ขึ้นด้วย เพราะวาล์วใหญ่ต้องใช้แรงปิดมากขึ้น แรงนี้มาจากแรงลอยของลูกบอลร่วมกับความยาวก้าน

เกลียว ลูกบอล ก้าน ระยะก้าน + ลูกบอล เริ่มพิจารณาเมื่อ
1/2 นิ้ว (4 หุน) Ø 10 ซม. 20 ซม. ราว 30 ซม. ท่อเข้า 4 หุน ถังหรือรางเล็ก
3/4 นิ้ว (6 หุน) Ø 10 ซม. 20 ซม. ราว 30 ซม. ท่อเข้า 6 หุน ต้องการเติมเร็วขึ้น
1 นิ้ว (8 หุน) Ø 13 ซม. 25 ซม. ราว 38 ซม. ท่อเมน 1 นิ้ว ถังใหญ่ ใช้น้ำหลายจุด

ระยะก้าน + ลูกบอลเป็นการบวกจากสเปก ยังไม่รวมตัววาล์ว ก่อนสั่งให้วัดความกว้างถังหรือรางว่าก้านขยับได้เต็มระยะโดยไม่ชนผนัง ถ้ารางแคบหรือตื้น ลูกบอลอาจชนผนังหรือแตะก้นรางก่อนถึงระดับที่ต้องการ

วัดอัตราเติมน้ำด้วยถังก่อนเลือก

ขนาดเกลียวอย่างเดียวไม่บอกว่าถังจะเต็มเร็วแค่ไหน เพราะอัตราไหลขึ้นกับแรงดันและความยาวท่อด้วย วิธีง่าย ๆ คือรองน้ำจากปลายท่อจริงใส่ถังที่รู้ปริมาตร แล้วจับเวลา

ตัวอย่าง: ถัง 20 ลิตรเต็มใน 30 วินาที เท่ากับ 40 ลิตรต่อนาที ถ้าถังจุ 1,000 ลิตรจะเติมจนเต็มในราว 25 นาที ค่านี้เป็นตัวเลขตัวอย่าง และเมื่อใส่ลูกลอยแล้วอัตราไหลอาจลดลงจากเดิม ถ้าช่วงใช้น้ำสูงสุดใช้น้ำเร็วกว่าที่เติมทัน ให้เพิ่มถังพักหรือพิจารณาท่อและวาล์วขนาดใหญ่ขึ้น

ต่อกับปั๊มต้องระวังอะไร

เปรียบเทียบปั๊มไม่มีระบบตัดที่ยังเดินเมื่อลูกลอยปิด กับปั๊มที่มีสวิตช์แรงดันซึ่งหยุดเอง
ลูกลอยปิดน้ำได้แต่ไม่ได้สั่งปั๊มให้หยุด ปั๊มจึงต้องมีระบบตัดเมื่อวาล์วปิด

นี่คือจุดที่พลาดบ่อยที่สุดในงานฟาร์ม ลูกลอยปิดน้ำได้ แต่ไม่ได้สั่งปั๊มให้หยุด ถ้าใช้ปั๊มที่ไม่มีสวิตช์แรงดันหรือระบบตัดอัตโนมัติ เมื่อถังเต็มปั๊มจะยังทำงานโดยน้ำไม่มีทางไป จนร้อนและเสียหายได้

  • ปั๊มอัตโนมัติที่มีสวิตช์แรงดัน เมื่อลูกลอยปิด แรงดันเพิ่มขึ้นแล้วปั๊มตัดเอง ตรวจว่าสวิตช์ทำงานจริงก่อนปล่อยทิ้งไว้
  • ปั๊มธรรมดาที่เปิดด้วยมือหรือตั้งเวลา ไม่ควรให้ลูกลอยเป็นตัวปิดน้ำเพียงตัวเดียว ควรให้ช่างเลือกสวิตช์ลูกลอยไฟฟ้าหรือระบบตัดปั๊มที่เหมาะกับปั๊มรุ่นนั้น
  • ท่อแรงดันสูงหรือท่อสั่นเวลาวาล์วปิด หน้าสินค้ายังไม่ระบุแรงดันสูงสุด ถ้าจะต่อตรงกับปั๊มแรงสูงให้สอบถามร้านก่อน และยึดท่อให้แน่น

ติดตั้งและตั้งระดับน้ำ

  1. ล้างเศษในท่อก่อนต่อ โดยเฉพาะท่อใหม่หรือท่อน้ำบาดาล เพื่อไม่ให้เศษไปค้างที่หน้าวาล์ว
  2. พันเทปพันเกลียว 5–7 รอบตามทิศเกลียว แล้วขันเข้าที่
  3. ทดลองยกลูกบอลด้วยมือตลอดระยะ ก้านต้องไม่ชนผนังถัง ท่อ หรือลูกลอยตัวอื่น
  4. เปิดน้ำ ดูระดับที่วาล์วปิดสนิท แล้วเทียบกับระดับท่อน้ำล้นของถัง ระดับปิดต้องต่ำกว่าท่อน้ำล้น
  5. ถ้าระดับยังไม่ตรง ให้ปรับตำแหน่งติดตั้งลูกลอยตามโครงสร้างถัง แล้วทดสอบรอบเต็มอีกครั้ง
  6. ปล่อยใช้งานแล้วกลับมาดูซ้ำหลังถังเติมเต็ม เพื่อเช็กน้ำซึมที่เกลียวและน้ำไหลซึมผ่านวาล์ว

เคล็ดลับหน้างาน: ถังที่สำคัญควรมีท่อน้ำล้นต่อไปยังจุดที่เห็นได้ง่าย ถ้าลูกลอยเริ่มปิดไม่สนิท จะเห็นน้ำไหลตั้งแต่เนิ่น ๆ ก่อนถังล้นเสียหาย

อาการเสียที่เจอบ่อยและวิธีแก้

อาการ สาเหตุที่พบบ่อย วิธีแก้
น้ำซึมตลอดเวลา ตะกอนค้างที่หน้าสัมผัสของไส้ในวาล์ว ตรวจและล้างไส้ใน ถ้าน้ำมีตะกอนมากให้ติดตัวกรองก่อนเข้าวาล์ว
น้ำล้นถัง ก้านชนผนังหรือท่อจนลูกบอลยกขึ้นไม่สุด จัดตำแหน่งใหม่ให้ก้านขยับได้อิสระ
น้ำไม่เข้าเลย ก้านติดขัด หรือท่อและวาล์วอุดตัน ขยับก้านด้วยมือ แล้วตรวจท่อและหน้าวาล์ว
ลูกบอลจมหรือลอยต่ำลง ลูกบอลรั่ว มีน้ำเข้าด้านใน ถอดตรวจและเปลี่ยนชุดใหม่
รางน้ำสัตว์น้ำล้นบ่อย สัตว์ชนหรืองัดลูกบอลและก้าน ทำที่ครอบแยกจากส่วนที่สัตว์กินน้ำ

สรุป

ลูกลอยสแตนเลส 304 เหมาะกับรางน้ำสัตว์ ถังพักน้ำโรงเรือน ถังเกษตร และถังน้ำสะอาดในงานผลิตขนาดเล็ก เลือกขนาดจากท่อเข้า อัตราเติมที่ต้องการ และพื้นที่ที่ก้านกับลูกบอลขยับได้จริง ถ้าต่อกับปั๊มต้องแน่ใจว่าปั๊มตัดเองได้เมื่อวาล์วปิด และถ้าใช้กับน้ำเกลือ น้ำดอง สารเคมี หรือน้ำร้อนจัด ให้ตรวจวัสดุก่อนใช้งานทุกครั้ง

สินค้าที่ใช้ในบทความนี้: ลูกลอยสแตนเลส 304 เกลียว 1/2 นิ้ว · ลูกลอยสแตนเลส 304 เกลียว 3/4 นิ้ว · ลูกลอยสแตนเลส 304 เกลียว 1 นิ้ว


Happy Metal จำหน่ายลูกลอยสแตนเลสและอุปกรณ์ประปา — ปรึกษาการเลือกขนาดให้ตรงกับถังและท่อของคุณได้ที่ LINE @happym หรือโทร 085-926-9797

คำถามที่พบบ่อย

ลูกลอยสแตนเลสใช้กับปั๊มน้ำได้ไหม

ใช้ได้เมื่อปั๊มตัดเองได้เมื่อวาล์วปิด เช่น ปั๊มที่มีสวิตช์แรงดัน ถ้าเป็นปั๊มธรรมดาที่ไม่มีระบบตัด ปั๊มจะยังทำงานเมื่อลูกลอยปิดน้ำและอาจเสียหาย ควรให้ช่างเลือกระบบตัดปั๊มที่เหมาะสม

ลูกลอย 4 หุน 6 หุน และ 1 นิ้ว เลือกยังไง

เริ่มจากขนาดท่อที่เข้าถัง แล้วดูอัตราเติมและพื้นที่ในถัง รุ่น 1/2 และ 3/4 นิ้วใช้ลูกบอล 10 ซม. ก้าน 20 ซม. ส่วนรุ่น 1 นิ้วใช้ลูกบอล 13 ซม. ก้าน 25 ซม. จึงต้องใช้พื้นที่ขยับมากกว่า

ลูกลอยสแตนเลส 304 ใช้กับน้ำเกลือหรือน้ำดองได้ไหม

ไม่ควรใช้โดยไม่ตรวจก่อน เพราะคลอไรด์ในน้ำเกลือทำให้สแตนเลส 304 เกิดสนิมเป็นจุดได้ ส่วนน้ำดองที่เปรี้ยวจัดอาจเกินคำว่ากรดอ่อนที่หน้าสินค้าระบุ ควรใช้เติมน้ำสะอาดเข้าถังพักแทนการแช่ลูกลอยในน้ำเหล่านั้น

บทความนี้มีประโยชน์ไหม? แชร์ให้เพื่อนช่างได้เลย