คู่มือเลือกข้องอสแตนเลส — องศา · R ยาว/ตัวสั้น · ความหนา
เลือก ข้องอสแตนเลส ดู 3 อย่าง — องศา (90 หรือ 45) · รัศมีโค้ง (R ยาว โค้งลื่นตา · ตัวสั้น จบมุมในที่แคบ) · ความหนา (1.2 มม. งานตกแต่ง · 1.5 มม. งานที่รับแรง) แล้วเลือก ขนาดให้ตรงกับขอบนอก (OD) ของท่อ ที่ใช้ · ช่างบางพื้นที่เรียกข้องอว่า “ข้อศอก”
ข้องอท่อตกแต่ง กับ ข้องอท่อระบบ ไม่ใช่ตัวเดียวกัน
อ่านข้อนี้ก่อนสั่ง — ข้องอหนา 1.2 / 1.5 มม. คือของสำหรับ ท่อกลมตกแต่ง วัดขนาดที่ ขอบนอก (OD) เช่น 1-1/2 นิ้ว คือท่อ OD 1-1/2 นิ้วพอดี ใช้ทำราวบันได ราวกันตก กรอบ โครงเฟอร์นิเจอร์ — ไม่ใช่ข้อต่อสำหรับงานที่มีแรงดัน ส่วน ข้องอตะเข็บ SCH10 เกรด 304L เป็นของสำหรับ ท่อระบบ ขนาดเรียกตามท่อ (1 นิ้ว SCH10 ไม่ได้แปลว่า OD 1 นิ้ว) สำหรับงานเดินท่อ — ถ้าซื้อผิดกลุ่ม ขนาดจะสวมกันไม่ลงตั้งแต่ต้น ไม่ใช่เรื่องเชื่อมไม่ติด
90 องศา หรือ 45 องศา
| งาน | ใช้ตัวไหน |
|---|---|
| ต่อท่อหักมุมฉาก — เสาราวบันได มุมโต๊ะ กรอบ | 90 องศา |
| ราวบันไดไล่ระดับตามขั้น (ชันปกติ ~30–35°) | 45 องศา สองตัวต่อกัน |
| เลี้ยวอ้อมเสา/ผนัง แบบไม่หักมุมแข็ง | 45 องศา |
| ท่อระบายอากาศ ปล่องดูดควัน | 90 องศา R ยาว (ลมไหลดีกว่า) |
R ยาว กับ ตัวสั้น ต่างกันยังไง
| เทียบที่ | แบบ R ยาว | ตัวสั้น |
|---|---|---|
| ใช้พื้นที่ | โค้งกว้าง กินระยะมากกว่า | โค้งแคบ จบมุมได้ในที่จำกัด |
| หน้าตา | โค้งลื่นตา เหมือนดัดท่อมาทั้งเส้น | เห็นเป็นหัวข้องอชัด |
| การไหล (ลม/น้ำ) | ต้านน้อยกว่า | ต้านมากกว่า |
| งานที่เหมาะ | ราวบันได ราวกันตก เฟอร์นิเจอร์ท่อกลม ท่อลม | มุมตู้ ชั้นวาง งานที่พื้นที่แคบ |
งานราวบันได/ราวกันตกที่เห็นชัด ๆ ส่วนใหญ่เลือก R ยาว เพราะโค้งต่อเนื่องกับท่อสวยกว่า · เก็บมุมในที่แคบหรืองานที่โค้งกว้างแล้วชนของ ค่อยใช้ ตัวสั้น
หนา 1.2 หรือ 1.5 มม.
| ความหนา | เหมาะกับงาน | ข้อดี |
|---|---|---|
| 1.2 มม. | งานตกแต่งทั่วไป ราวกันตก กรอบ ชั้นวาง โครงเบา | เบา ตัดแต่งง่าย ราคาย่อมกว่า |
| 1.5 มม. | ราวบันไดที่คนจับโหนจริง ราวกันตกภายนอก โครงที่รับน้ำหนัก | แข็งกว่า เชื่อมแล้วไม่ยุบง่าย |
ให้ความหนาข้องอเท่าท่อ ที่จะเชื่อมต่อกัน — ท่อ 1.2 คู่กับข้องอ 1.2 · ถ้าหนาไม่เท่ากันแนวเชื่อมจะกินด้านบางจนทะลุง่าย
แบบที่มีขาย & ขนาด
| แบบ | องศา | สเปก | ขนาดที่มี | งานที่ใช้ |
|---|---|---|---|---|
| ข้องอกลม R ยาว | 90° | 1.2 มม. | 1/2" – 3-1/2" | งานราว/ตกแต่ง |
| ข้องอกลม R ยาว | 90° | 1.5 มม. | 3/4" – 4-1/2" | งานราวที่รับแรง |
| ข้องอกลม ไซส์ใหญ่ | 90° | 1.5 มม. | 5" · 6" | ท่อลม ปล่องดูดควัน |
| ข้องอกลม ตัวสั้น | 45° | 1.2 มม. | 1" – 4" | งานตกแต่ง |
| ข้องอกลม ตัวสั้น | 45° | 1.5 มม. | 1" – 4" | งานตกแต่งที่รับแรง |
| ข้องอตะเข็บ เกรด 304L | 90° · 45° | SCH10 | 1/2" – 4" | งานท่อระบบ (ขนาดตามท่อ SCH) |
| ข้องอไดร์สี งานไทย (น้ำเงิน · รุ้ง) | 90° | 1.2 มม. | 3/4" – 4" | งานตกแต่งที่ต้องการสี |
| ข้องอสี PVD น้ำเงินคาดทอง | 90° · 45° | ท่อตกแต่ง | 1-1/4" – 4" | งานตกแต่งภายใน |
| ข้องอเหลี่ยม (ท่อจัตุรัส) | 90° | 1.2 มม. | 3/4×3/4" – 2×2" | โครงท่อเหลี่ยม |
เรียกขนาดเป็น “หุน” — เทียบเป็นนิ้ว
ท่อกลมตกแต่งเรียกขนาดตาม ขอบนอก (OD) เป็นนิ้ว แต่หน้าร้านมักเรียกเป็นหุน · 1 นิ้ว = 8 หุน
| ที่ช่างเรียก | เท่ากับ |
|---|---|
| 2 หุน | 1/4" |
| 3 หุน | 3/8" |
| 4 หุน | 1/2" |
| 6 หุน | 3/4" |
| 8 หุน | 1 นิ้ว |
| 1 นิ้ว 2 หุน | 1-1/4" |
| 1 นิ้ว 4 หุน | 1-1/2" |
| 1 นิ้ว 5 หุน | 1-5/8" |
| 1 นิ้ว 6 หุน | 1-3/4" |
เชื่อมข้องอสแตนเลสให้แนวไม่ดำ
นิยม เชื่อม TIG ด้วยอาร์กอน — ตัดปากท่อให้ชิดสนิทก่อน (ช่องกว้างคือที่มาของรูทะลุ) · ลวดเติมใช้ ER308LSi สำหรับ 304 · ท่อบาง 1.2 มม. ใช้กระแสต่ำและเดินเร็ว · ด้านในท่อที่มองเห็น ถ้าไม่ ไล่แก๊สหลังแนว (back purge) จะออกมาดำ · เจียรเก็บแล้วขัดด้วยใยขัดหรือน้ำยากัดสแตนเลสให้ผิวกลับมาเงา
คำถามที่พบบ่อย
ข้องอ R ยาว กับ ตัวสั้น ต่างกันยังไง เลือกอันไหน
ต่างที่รัศมีโค้ง — R ยาว โค้งกว้างกว่า ดูต่อเนื่องกับท่อและลม/น้ำไหลลื่นกว่า แต่กินระยะมากกว่า · ตัวสั้น โค้งแคบ จบมุมได้ในที่จำกัด งานราวบันไดและราวกันตกที่เห็นชัดส่วนใหญ่ใช้ R ยาว
ข้องอสแตนเลสหนา 1.2 มม. ใช้ทำราวบันไดได้ไหม
ได้ถ้าเป็นราวกันตกหรือราวตกแต่งที่ไม่มีใครโหน · ถ้าเป็นราวบันไดที่คนจับดึงจริงหรืออยู่นอกอาคาร ใช้ 1.5 มม. จะอุ่นใจกว่า และให้ความหนาของข้องอเท่ากับท่อที่ใช้เสมอ
ข้องอสแตนเลสใช้กับท่อน้ำที่มีแรงดันได้ไหม
ข้องอท่อกลมตกแต่ง (หนา 1.2 / 1.5 มม. วัดขอบนอก) ไม่ใช่ของสำหรับงานแรงดัน · งานเดินท่อระบบให้ใช้ข้องอตะเข็บตามมาตรฐานท่อ เช่น SCH10 เกรด 304L ที่เรียกขนาดตามท่อ
สแตนเลส 304 กับ 201 ต่างกันยังไง
304 มีนิกเกิลสูงกว่า ทนสนิมและทนความชื้นได้ดีกว่ามาก · 201 ถูกกว่าแต่ขึ้นสนิมง่ายเมื่อโดนน้ำหรืออยู่ใกล้ทะเล ข้องอที่เราขายเป็นเกรด 304 / 304L
ข้องอสแตนเลสเรียกว่าข้อศอกด้วยไหม
ใช่ ช่างบางพื้นที่เรียกข้องอว่า “ข้อศอก” หมายถึงตัวเดียวกัน — ถ้าบอกองศา ขนาด และความหนามาด้วยจะหยิบให้ได้ตรงเลย
ข้องอสแตนเลสมีครบทุกองศาและขนาด
90° · 45° · R ยาว · ตัวสั้น · เหลี่ยม · ไดร์สี — ตั้งแต่ 1/2 ถึง 6 นิ้ว สั่งเป็นตัวหรือยกลังก็ได้
