ล้อรถเข็น (Caster) ที่ขายกันมี 6 วัสดุหลัก คือ PU, PVC, PA, PP, TPR และ TPU แต่ละแบบเก่งคนละเรื่อง PU ทนสึกและรับน้ำหนักดีที่สุดในกลุ่มล้อนุ่ม PVC ถูกที่สุดในกลุ่มล้อสี เหมาะงานเบา PA (ไนล่อนแท้) แข็ง รับหนัก เข็นเบาบนพื้นเรียบแต่เสียงดัง PP ถูกและทนสารเคมี TPR นุ่ม เงียบ ไม่ทิ้งรอยบนพื้น ส่วน TPU คือล้อนุ่มเกรดสูง เงียบและทนกว่า TPR ล้อ PU ยังแบ่งเป็นยูรีเทนแข็ง (รับหนัก เข็นเบา) กับยูรีเทนอ่อน (เงียบ ถนอมพื้น) ซึ่งเหมาะคนละงาน บทความนี้ให้คะแนนดาวทั้ง 6 วัสดุในเรื่องเดียวกัน แล้วบอกว่าแต่ละแบบเหมาะกับพื้นแบบไหนและงานอะไร
คะแนนในบทความนี้ร้านให้จากคุณสมบัติทั่วไปของวัสดุแต่ละชนิด ไม่ใช่ผลทดสอบในห้องแล็บ ล้อยี่ห้อและเกรดต่างกันอาจได้ผลต่างจากนี้ ดูพิกัดรับน้ำหนักบนฉลากหรือหน้าสินค้าทุกครั้ง · พื้นฐานเรื่องเลือกแป้นหมุน/แป้นตาย/แป้นเบรก อ่านได้ที่ ล้อเฟอร์นิเจอร์ (Castor) เลือกยังไง
ตารางคะแนนวัสดุล้อรถเข็น 6 แบบ
คะแนนเต็ม 5 ดาว ทุกคอลัมน์ยิ่งมากยิ่งดี ช่อง ราคา 5 ดาว = ถูกที่สุด ช่อง เข็นลื่น คือออกแรงเข็นน้อยบนพื้นเรียบ ช่อง เงียบ/ถนอมพื้น คือเสียงตอนวิ่งและโอกาสทิ้งรอยหรือขีดข่วนพื้น · PU แยกเป็น 2 แถว เพราะแบบแข็งกับแบบอ่อนได้คะแนนต่างกันชัด
| วัสดุ | ทนทาน / รับน้ำหนัก | ราคา (ถูก) | เข็นลื่น | เงียบ / ถนอมพื้น | ทนแดดฝน | ทนเคมี |
|---|---|---|---|---|---|---|
| PU แข็ง (ยูรีเทนแข็ง) | ★★★★★ | ★★★★★ | ★★★★★ | ★★★★★ | ★★★★★ | ★★★★★ |
| PU อ่อน (ยูรีเทนอ่อน) | ★★★★★ | ★★★★★ | ★★★★★ | ★★★★★ | ★★★★★ | ★★★★★ |
| PVC (พีวีซี) | ★★★★★ | ★★★★★ | ★★★★★ | ★★★★★ | ★★★★★ | ★★★★★ |
| PA (ไนล่อนแท้) | ★★★★★ | ★★★★★ | ★★★★★ | ★★★★★ | ★★★★★ | ★★★★★ |
| PP (โพลีโพรพิลีน) | ★★★★★ | ★★★★★ | ★★★★★ | ★★★★★ | ★★★★★ | ★★★★★ |
| TPR (ยางเทอร์โมพลาสติก) | ★★★★★ | ★★★★★ | ★★★★★ | ★★★★★ | ★★★★★ | ★★★★★ |
| TPU (เทอร์โมพลาสติกโพลียูรีเทน) | ★★★★★ | ★★★★★ | ★★★★★ | ★★★★★ | ★★★★★ | ★★★★★ |
อ่านตารางสั้น ๆ: ล้อแข็ง (PA, PP) เข็นเบาที่สุดบนพื้นเรียบแต่ดังและสะท้าน ล้อนุ่ม (TPR, TPU) เงียบและถนอมพื้นแต่ต้องออกแรงเข็นมากกว่า PU แข็งเข็นเบาใกล้ล้อไนล่อนแต่เงียบกว่าและทนสึกกว่า จึงเป็นล้อที่ใช้กันมากในโรงงานและโกดัง PU อ่อนให้ความเงียบระดับล้อนุ่มแต่ทนกว่า TPR ส่วน PVC ชนะเรื่องราคาอย่างเดียว

PU (โพลียูรีเทน) ล้อรถเข็นอเนกประสงค์ที่ทนที่สุด

PU ยืดหยุ่นแบบยางแต่เหนียวกว่ายางมาก ทนการสึกและทนการบาดจากเศษโลหะหรือเศษหินบนพื้นได้ดี รับน้ำหนักได้สูงโดยไม่ยุบเป็นแผล (flat spot) ง่าย เงียบกว่าล้อแข็ง ทนน้ำมันและจาระบีได้ดี ล้อ PU มีหลายความแข็ง แบ่งคร่าว ๆ เป็นยูรีเทนแข็งกับยูรีเทนอ่อน (ดูหัวข้อย่อยด้านล่าง)
- จุดอ่อน: ราคาสูงกว่า PVC และ PP · ถ้าโดนน้ำร้อน ความชื้นสูง หรือแดดจัดเป็นเวลานาน เนื้อ PU จะเหลือง แข็ง และร่อนได้ · ไม่ทนกรดแก่และตัวทำละลายบางชนิด
- ดูยังไง: ล้อ PU ส่วนมากเป็นเนื้อ PU หุ้มรอบกระทะ (ดุม) พลาสติกหรือเหล็ก เช่น ล้อ PU สีส้ม กระทะพลาสติก หรือ ล้อ PU แดง กระทะเหล็ก สำหรับงานหนักกว่า
- พื้นที่เหมาะ: PU แข็ง: พื้นปูน พื้นอีพ็อกซี่ พื้นโรงงานที่มีเศษเล็ก ๆ · PU อ่อน: พื้นไม้ กระเบื้อง หินอ่อน และพื้นไม่เรียบ
- งานที่ใช้บ่อย: รถเข็นของในโรงงานและโกดัง ชั้นวางสินค้าแบบมีล้อ ตู้เครื่องมือช่าง รถเข็นในร้านค้า
ยูรีเทนอ่อน กับ ยูรีเทนแข็ง ต่างกันยังไง
เป็น PU เหมือนกัน ต่างกันที่ความแข็งของเนื้อล้อ ซึ่งวัดเป็นค่า Shore A ยิ่งตัวเลขมากยิ่งแข็ง ตัวเลขด้านล่างเป็นช่วงที่พบทั่วไป แต่ละผู้ผลิตกำหนดไม่เท่ากัน ถ้าฉลากไม่บอกค่า ลองกดเล็บลงบนผิวล้อ แบบอ่อนจะยุบให้เห็น แบบแข็งแทบไม่ยุบ
| ยูรีเทนอ่อน | ยูรีเทนแข็ง | |
|---|---|---|
| ความแข็งโดยประมาณ | ราว 75–85 Shore A | ราว 92–98 Shore A |
| รับน้ำหนัก | น้อยกว่า บรรทุกหนักแล้วล้อยุบและหนืด | มากกว่า เหมาะของหนัก |
| แรงเข็น | ต้องออกแรงมากกว่า | เข็นเบา ใกล้เคียงล้อไนล่อน |
| เสียง / ถนอมพื้น | เงียบมาก ซับแรงสะเทือน ไม่ขีดพื้น | เงียบกว่าล้อไนล่อน แต่ดังกว่าแบบอ่อน |
| พื้นที่เหมาะ | ไม้ กระเบื้อง หินอ่อน อีพ็อกซี่ พื้นไม่เรียบ | ปูนเรียบ พื้นโรงงาน |
| งานที่ใช้บ่อย | รถเข็นโรงพยาบาล โรงแรม ห้าง เฟอร์นิเจอร์ | รถเข็นโรงงาน โกดัง ชั้นวางหนัก |
เลือกง่าย ๆ: ถ้าของหนักและพื้นเรียบ เลือกยูรีเทนแข็ง ถ้าพื้นสวยหรืออยากให้เงียบ เลือกยูรีเทนอ่อน · ยูรีเทนอ่อนวิ่งเร็วนาน ๆ ภายใต้น้ำหนักมากจะร้อนสะสมและเสื่อมเร็ว จึงไม่ควรใช้แทนแบบแข็งในงานหนัก
PVC ล้อราคาประหยัดสำหรับงานเบา
PVC ผสมสารทำให้นิ่ม (plasticizer) จึงนุ่มกว่าล้อแข็งและเงียบพอใช้ ราคาถูกที่สุดในกลุ่มล้อสี ทนน้ำและกรดด่างอ่อน ๆ ได้ดี
- จุดอ่อน: สึกเร็วกว่า PU ชัดเจน รับน้ำหนักได้น้อยกว่าเมื่อเทียบขนาดเท่ากัน ถ้าจอดทิ้งไว้ใต้ของหนักนาน ๆ ผิวล้อยุบเป็นแผล · ตากแดดนาน ๆ สารทำให้นิ่มระเหยออก ล้อแข็งและแตกได้ · น้ำมันและตัวทำละลายทำให้เนื้อพองหรือเปื่อย
- PVC กับ PU ต่างกันยังไง: หน้าตาคล้ายกันและมีสีส้มเหมือนกันได้ ให้ดูชื่อรุ่นบนฉลาก ที่ร้าน ล้อ PVC สีส้ม CM3 เป็น PVC ส่วนรุ่น CM4 เป็น PU · ถ้าใช้งานหนักทุกวันหรือเข็นบนพื้นขรุขระ จ่ายเพิ่มไปใช้ PU คุ้มกว่า เพราะใช้ได้นานกว่ามาก
- พื้นที่เหมาะ: พื้นเรียบในอาคาร กระเบื้อง ปูนขัดมัน
- งานที่ใช้บ่อย: ตู้ลิ้นชัก โต๊ะ ชั้นวางของในบ้าน รถเข็นเบา งานที่ไม่ได้เข็นทุกวัน
PA (ไนล่อนแท้) ล้อแข็ง รับหนัก เข็นเบา
ไนล่อนหรือโพลีเอไมด์ (PA) เป็นพลาสติกวิศวกรรม แข็งและเหนียว รับน้ำหนักได้สูงสุดในบรรดาล้อพลาสติก ไม่ยุบตัวจึงออกแรงเข็นน้อยมากบนพื้นเรียบ ทนน้ำมัน จาระบี และทนร้อนได้ดีกว่าวัสดุอื่นในบทความนี้
- จุดอ่อน: แข็งจึงไม่ซับแรงกระแทก วิ่งบนพื้นขรุขระจะดังและสะท้านถึงของบนรถ เศษหินที่ติดล้อขีดพื้นกระเบื้องหรือพื้นไม้ได้ · ไนล่อนดูดความชื้น ถ้าแช่น้ำนานขนาดล้อเปลี่ยนเล็กน้อย · ไม่ทนกรด
- พื้นที่เหมาะ: พื้นปูนเรียบหรืออีพ็อกซี่ในโรงงาน พื้นเหล็ก
- งานที่ใช้บ่อย: รถเข็นของหนักในโรงงาน ชั้นวางหนัก แม่แรงและเครื่องจักรที่เลื่อนไม่บ่อย จุดที่ร้อนหรือมีน้ำมัน
PP (โพลีโพรพิลีน) ล้อถูกและทนสารเคมี
PP เป็นพลาสติกแข็ง น้ำหนักเบา ราคาถูก ทนกรด ด่าง และสารเคมีส่วนใหญ่ได้ดีที่สุดในกลุ่มนี้ ไม่ดูดน้ำ จึงเหมาะกับที่เปียกหรือที่ต้องล้างบ่อย
- จุดอ่อน: รับน้ำหนักได้น้อยกว่า PA · แข็งจึงดังบนพื้นขรุขระ · เปราะเมื่อเย็นจัด ไม่ควรใช้ในห้องเย็นหรือห้องแช่แข็ง · ตากแดดนาน ๆ ผิวกรอบได้ถ้าไม่ได้ผสมสารกันยูวี
- ระวังเรื่องชื่อ: ในตลาดไทย “ล้อไนล่อนสีขาว” หลายรุ่นเป็น PP ไม่ใช่ PA ที่ร้านจึงระบุชื่อตรง ๆ เช่น ล้อ PP ไนล่อน สีขาว CL06 · วิธีแยกง่าย ๆ คือ PP เบากว่าน้ำ ถอดตัวล้อใส่ถังน้ำแล้วลอย ส่วน PA หนักกว่าน้ำจึงจม และ PA มักเป็นสีขาวขุ่นออกครีม
- พื้นที่เหมาะ: พื้นเรียบในอาคาร พื้นที่เปียกหรือมีสารเคมี
- งานที่ใช้บ่อย: ชั้นวางพลาสติก รถเข็นตะกร้า ถังขยะมีล้อ เฟอร์นิเจอร์เบา ห้องแล็บและงานล้างทำความสะอาด

TPR ล้อนุ่ม เงียบ ไม่ทิ้งรอย
TPR (Thermoplastic Rubber) นุ่มและเกาะพื้นแบบยาง แต่ขึ้นรูปแบบพลาสติก ซับแรงสะเทือนได้ดี วิ่งเงียบมาก และส่วนใหญ่เป็นสีเทาที่ไม่ทิ้งรอยดำบนพื้น (non-marking) ต่างจากล้อยางดำ
- จุดอ่อน: นุ่มจึงต้องออกแรงเข็นมากกว่า และรับน้ำหนักได้น้อย ล้อเล็กที่บรรทุกหนักจะยุบและหนืด · สึกเร็วกว่า PU · น้ำมันและตัวทำละลายทำให้บวมและเสีย
- พื้นที่เหมาะ: พื้นไม้ ลามิเนต กระเบื้อง หินอ่อน พื้นอีพ็อกซี่ และพื้นปูนไม่เรียบที่อยากให้เงียบ
- งานที่ใช้บ่อย: รถเข็นในโรงพยาบาล โรงแรม และร้านอาหาร รถเข็นแม่บ้าน เฟอร์นิเจอร์ในบ้าน รถเข็นของในสำนักงาน
TPU ล้อนุ่มเกรดสูง
TPU (Thermoplastic Polyurethane) อยู่ตระกูลเดียวกับ PU แต่ขึ้นรูปแบบฉีดพลาสติก ใช้งานใกล้เคียงยูรีเทนอ่อนมาก นุ่มและเงียบใกล้เคียง TPR แต่ทนสึก ทนน้ำมัน และรับน้ำหนักได้ดีกว่ามาก ไม่ทิ้งรอยบนพื้น
- จุดอ่อน: ราคาสูงที่สุดในกลุ่ม · ยังไม่ทนกรดแก่ และไม่เหมาะกับน้ำร้อนจัด
- พื้นที่เหมาะ: พื้นไม้ กระเบื้อง อีพ็อกซี่ พื้นห้าง พื้นที่ต้องการทั้งเงียบและทน
- งานที่ใช้บ่อย: ล้อเก้าอี้สำนักงาน รถเข็นเครื่องมือแพทย์ รถเข็นในห้างและซูเปอร์มาร์เก็ต เฟอร์นิเจอร์ราคาสูง
เลือกวัสดุล้อตามพื้น
| พื้น | เหมาะ | เลี่ยง |
|---|---|---|
| พื้นไม้ ลามิเนต หินอ่อน | TPU · TPR · PU อ่อน | PA · PP (ขีดข่วน เสียงดัง) |
| กระเบื้อง ปูนขัดมัน อีพ็อกซี่ | PU อ่อน · PU แข็ง · TPU · TPR · PVC | – |
| พื้นปูนเรียบในโรงงาน ของหนัก | PA · PU แข็ง | TPR · PVC (ยุบ สึกเร็ว) |
| พื้นปูนขรุขระ ลานกลางแจ้ง | PU อ่อน · TPR (เลือกล้อใหญ่) | PA · PP (สะท้าน ดัง) |
| พื้นมีเศษโลหะหรือเศษหิน | PU แข็ง · PA | TPR · PVC (โดนบาด) |
| พื้นเปียก ล้างบ่อย มีสารเคมี | PP · TPR | PA (ดูดน้ำ ไม่ทนกรด) |
| ห้องเย็น ห้องแช่แข็ง | PU · TPR | PP (เปราะเมื่อเย็นจัด) |
| จุดที่มีน้ำมัน จาระบี | PA · PU · TPU | TPR · PVC |
สรุปเลือกวัสดุตามงาน
| งาน | วัสดุที่แนะนำ |
|---|---|
| รถเข็นของในโรงงาน โกดัง ใช้ทุกวัน | PU แข็ง |
| ของหนักมาก พื้นปูนเรียบ | PA (ไนล่อนแท้) หรือ PU แข็ง กระทะเหล็ก |
| เฟอร์นิเจอร์ ตู้ลิ้นชัก ชั้นวางในบ้าน งบน้อย | PVC หรือ PP |
| พื้นไม้ในบ้าน อยากให้เงียบและไม่มีรอย | PU อ่อน · TPU · TPR |
| โรงพยาบาล โรงแรม ร้านอาหาร | PU อ่อน · TPU · TPR |
| ล้อเก้าอี้สำนักงาน | TPU |
| งานเปียก ห้องแล็บ มีกรดด่าง | PP |
ถ้ายังลังเล ให้เริ่มจาก PU เพราะเป็นตัวที่ไม่มีจุดอ่อนหนัก ๆ ในงานทั่วไป ใช้แบบแข็งกับงานโรงงาน แบบอ่อนกับพื้นในบ้านหรืออาคาร แล้วค่อยเปลี่ยนไปวัสดุอื่นเมื่อมีเงื่อนไขพิเศษ เช่น งบจำกัดมาก (PVC/PP) พื้นบ้านที่ต้องการความเงียบสุด ๆ (TPR/TPU) หรือของหนักมากบนพื้นเรียบ (PA) · ไม่ว่าวัสดุไหน ให้เอาน้ำหนักรวมหารจำนวนล้อ แล้วเลือกล้อที่พิกัดต่อวงเกินค่านั้น
สินค้าที่ใช้ในบทความนี้: ล้อ PU · ล้อ PVC · ล้อไนล่อนสีขาว
Happy Metal จำหน่ายอุปกรณ์งานโลหะ สแตนเลส และฮาร์ดแวร์งานช่าง — สอบถาม/สั่งของหรือขอคำแนะนำได้ที่ LINE @happym หรือโทร 085-926-9797
คำถามที่พบบ่อย
ล้อ PU กับ PVC ต่างกันยังไง ควรเลือกแบบไหน
PU ทนสึก รับน้ำหนักได้มากกว่า และไม่ยุบเป็นแผลง่าย ส่วน PVC ถูกกว่าแต่สึกเร็วและแข็งกรอบเมื่อตากแดดนาน ถ้าเข็นทุกวันหรือบรรทุกหนักเลือก PU ถ้าเป็นเฟอร์นิเจอร์ที่เลื่อนนาน ๆ ครั้ง PVC ก็พอ
ล้อยูรีเทนอ่อนกับยูรีเทนแข็ง ต่างกันยังไง
ต่างกันที่ความแข็งของเนื้อล้อ ยูรีเทนแข็งรับหนักและเข็นเบา เหมาะพื้นปูนในโรงงาน ยูรีเทนอ่อนเงียบกว่าและไม่ขีดพื้น เหมาะพื้นไม้ กระเบื้อง และพื้นในอาคาร แต่รับน้ำหนักได้น้อยกว่า
ล้อไนล่อนสีขาว เป็น PA หรือ PP
เป็นได้ทั้งสองแบบ ล้อขาวราคาถูกหลายรุ่นในตลาดเป็น PP วิธีแยกคือใส่ตัวล้อลงน้ำ PP เบากว่าน้ำจึงลอย ส่วน PA (ไนล่อนแท้) จม PA รับน้ำหนักและทนร้อนได้ดีกว่า ส่วน PP ทนสารเคมีดีกว่าและถูกกว่า




